Στο «σκαμνί» του ευρωδικαστηρίου για το ΝΕΦΟΣ της Αθήνας η Ελλάδα

Οικολογία
Μοιραστείτε το:

Η Ελλάδα παραπέμπεται να δικαστεί στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο για το νέφος της Αθήνας, με συγκεκριμένες κατηγορίες, ότι περισσότερα από 11 χρόνια, από το 2010 σημειώνονται αλλεπάλληλες υπερβάσεις πάνω από τα ανώτατα επιτρεπόμενα όρια των εκπομπών διοξειδίου του αζώτου στην πρωτεύουσα, χωρίς να έχει λάβει τα κατάλληλα μέτρα, περιορισμού των εκπομπών, κυρίως από την οδική κυκλοφορία και τη βιομηχανία,  ώστε η περίοδος υπέρβασης να είναι όσο το δυνατόν συντομότερη.

Η παραπομπή της Ελλάδας στο ευρωδικαστήριο είναι οριστική και η δίκη θα γίνει εντός του 2022, σε ημερομηνία δικασίμου που θα προσδιοριστεί. Έχει προηγηθεί μακρά περίοδος στην διάρκεια της οποίας η Ελλάδα δεν ανταποκρίθηκε επαρκώς στην υποχρέωση εφαρμογής της Οδηγίας 2008/50  για την ποιότητα του ατμοσφαιρικού αέρα, η οποία καθορίζει στόχους και μέτρα  για την ποιότητα του αέρα, για τη βελτίωση της ανθρώπινης υγείας και την ποιότητα του περιβάλλοντος και προβλέπει την υποχρέωση των  κρατών μελών  να περιορίζουν την έκθεση των πολιτών στην ατμοσφαιρική ρύπανση και  μεταξύ άλλων, στο διοξείδιο του αζώτου (ΝΟ₂).

Το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης ανακοίνωσε την εισαγωγή της υπόθεσης (C633/21), σημειώνοντας ότι «η Ελλάδα καταγράφει συνεχώς και σταθερά υπέρβαση της ετήσιας οριακής τιμής NO2 στην Αθήνα. Επίσης, δεν έλαβε τα κατάλληλα μέτρα ώστε η περίοδος υπέρβασης να είναι όσο το δυνατόν συντομότερη. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή θεωρεί ότι οι προσπάθειες που έχουν καταβάλει μέχρι σήμερα οι ελληνικές αρχές δεν ήταν ικανοποιητικές και επαρκείς».

«Δεν εκπονήθηκε ένα αποτελεσματικό σχέδιο»

  • Βασιζόμενη στις ετήσιες εκθέσεις της Ελλάδας, σχετικά µε την ποιότητα του αέρα για την περίοδο 2010-2020, η Επιτροπή κατέληξε ότι δεν εκπονήθηκε ένα αποτελεσματικό σχέδιο για την ποιότητα του αέρα στην Αθήνα.
  • Τον Ιανουάριο του 2019 η Ευρωπαϊκή Επιτροπή απηύθυνε προειδοποιητική επιστολή στην Ελλάδα.
  • Τον Φεβρουάριο του 2020 και, κατόπιν της μη ικανοποιητικής απαντήσεως της Ελλάδας η Επιτροπή αποφάσισε να της αποστείλει αιτιολογημένη γνώμη. Ειδικότερα, οι εκθέσεις για την ποιότητα του αέρα που διαβίβασαν οι ελληνικές αρχές για τα έτη 2017 -2018 επιβεβαίωσαν ότι εξακολουθούσε η σχετική παραβίαση.
  • Τον Ιούνιο του 2020, η Ελλάδα, αφού απάντησε με επιστολή της στην αιτιολογημένη γνώμη της Επιτροπής, κοινοποίησε τις ετήσιες εκθέσεις για τα έτη 2015-2016 στις 18 Μαρτίου 2021, δηλαδή με καθυστέρηση τεσσάρων και τριών ετών, αντίστοιχα, καθώς και την έκθεση για το 2019.
  • Τον Σεπτέμβριο του 2021 η Ελλάδα κοινοποίησε τα στοιχεία για την ποιότητα του αέρα για το έτος 2020. Η Επιτροπή, όμως, διαπίστωσε εκ νέου τις ως άνω παραβάσεις.
  • Τον Οκτώβριο του 2021, η Επιτροπή άσκησε ενώπιον του ΔΕΕ προσφυγή λόγω παραβάσεως προκειμένου να διαπιστωθεί ότι η Ελλάδα παρέβη:
  • τις υποχρεώσεις που υπέχει από την οδηγία, αφενός, έχοντας υπερβεί κατά τρόπο συστηματικό και διαρκή τις ετήσιες οριακές τιμές για το ΝΟ2, όσον αφορά τον οικισμό Αθηνών (EL0003) από το 2010, και, αφετέρου, παραλείποντας να θεσπίσει, από τις 11 Ιουνίου 2010, κατάλληλα μέτρα για την διασφάλιση της συμμορφώσεως προς την ετήσια οριακή τιμή για το ΝΟ2 στον ίδιο οικισμό.
  • την υποχρέωσή της να λάβει να απαραίτητα μέτρα ώστε η περίοδος υπερβάσεως οριακών τιμών να είναι όσο το δυνατόν συντομότερη.
  • Τον Ιανουάριο του 2022 το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης ανακοίνωσε την εισαγωγή της υπόθεσης (C633/21) για εκδίκαση.

Παραπομπή και για Θεσσαλονίκη

Είναι η δεύτερη παραπομπή της χώρας μέσα σε λίγους μήνες για την ποιότητα του ατμοσφαιρικού αέρα. Τον Απρίλιο του 2021 η Επιτροπή παρέπεμψε την Ελλάδα στο Ευρωδικαστήριο γιατί απέτυχε να αντιμετωπίσει τη σημαντική ρύπανση από αιωρούμενα μικροσωματίδια στη Θεσσαλονίκη το 2005-2019 (µε την εξαίρεση ενός έτους), παραβιάζοντας έτσι την οδηγία για την ποιότητα του ατμοσφαιρικού αέρα.

400.000 θάνατοι στην Ε.Ε.

Το διοξείδιο του αζώτου εκπέμπεται κυρίως από δραστηριότητες όπως η οδική κυκλοφορία, ιδίως των πετρελαιοκίνητων οχημάτων και η βιομηχανία. Η συγκεκριμένη μορφή ρύπανσης προκαλεί σοβαρές ασθένειες, όπως άσθμα, καρδιαγγειακά προβλήματα και καρκίνο των πνευμόνων.

Η κοινοτική νομοθεσία θέτει συγκεκριμένα όρια για την ποιότητα του αέρα αλλά και την υποχρέωση εφαρμογής σχεδίων για τη διασφάλισή της, καθώς 400.000 θάνατοι στην Ε.Ε. ετησίως αποδίδονται στην ατμοσφαιρική ρύπανση.

Τι προηγήθηκε…

——————-

ΥΠΕΝ για παραπομπή στο ευρωδικαστήριο: διαχρονικό το νέφος της Αθήνας

Το πρόβλημα των υπερβάσεων της μέσης ετήσιας οριακής τιμής διοξειδίου του αζώτου στον οικισμό της Αθήνας είναι διαχρονικό. Από το 2000, όταν ξεκίνησαν οι σχετικές μετρήσεις, παρουσιάζονται σταθερά υψηλές τιμές οξειδίων του αζώτου μόνο στους σταθμούς παρακολούθησης της ατμοσφαιρικής ρύπανσης που χαρακτηρίζονται ως κυκλοφορίας οχημάτων.

Αυτά αναφέρονται σε ενημερωτική ανακοίνωση του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας αναφορικά με την απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να παραπέμψει την Ελλάδα στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης λόγω της κακής ποιότητας του αέρα που οφείλεται στα υψηλά επίπεδα διοξειδίου του αζώτου (NO2). Δείτε εδώ το ρεπορτάζ του ecopress

Στο σημείωμα του ΥΠΕΝ αναλυτικά αναφέρεται ότι: Με την  εφαρμογή της Οδηγίας 2008/50/ΕΚ για την ποιότητα του ατμοσφαιρικού αέρα και για καθαρότερο αέρα στην Ευρώπη, η χώρα υποχρεώνεται για την αντιμετώπιση των υπερβάσεων να εκπονήσει και να θεσπίσει επιχειρησιακό σχέδιο.

Λόγω μη επίτευξης των οριακών τιμών και μη θέσπισης κατάλληλου επιχειρησιακού προγράμματος, η ΕΕ μας έχει αποστείλει:

Επιστολή προκαταρκτικής διερεύνησης EU PILOT 8496/2016, όπου ζητά πληροφόρηση αναφορικά με τα μέτρα που έχουν ληφθεί ή θα ληφθούν προς την κατεύθυνση συμμόρφωσης με τις απαιτήσεις της Οδηγίας

Προειδοποιητική επιστολή  Παράβαση 2018/2361 (Ιανουάριος 2019), σχετικά με τις διαχρονικές υπερβάσεις της ετήσιας οριακής τιμής για το διοξείδιο του αζώτου στον οικισμό της Αθήνας και την απουσία επιχειρησιακού σχεδίου και κατάλληλων μέτρων που θα αντιμετωπίζουν αποτελεσματικά τη διαχρονικά συνεχιζόμενη υπέρβαση των τιμών ΝΟ2 για την περιοχή της Αθήνας και τη συμμόρφωση με τις απαιτήσεις της Οδηγίας το συντομότερο δυνατό

Αιτιολογημένη Γνώμη Παράβαση 2018/2361 (Φεβρουάριος 2020), με τις ίδιες αιτιάσεις που αναφέρονταν στην προειδοποιητική επιστολή

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αποφάσισε στις 15-7-2021 να παραπέμψει τη χώρα μας στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο για τα υψηλά επίπεδα διοξειδίου του Αζώτου.

Μέχρι σήμερα η χώρας μας έχει εφαρμόσει πλειάδα μέτρων προκειμένου να επιτύχει μείωση των υπερβάσεων διοξειδίου του αζώτου που οφείλονται κατά κύριο λόγο στην κυκλοφορία των οχημάτων.

Μεταξύ των μέτρων αυτών περιλαμβάνονται:

  • Έργα υποδομών στον οικισμό της Αθήνας
  • κατασκευή υπόγειου δικτύου μητροπολιτικού σιδηροδρόμου (ΜΕΤΡΟ) Το καλοκαίρι του 2022 ξεκινά η λειτουργία των 3 τελευταίων σταθμών της επέκτασης προς τον Πειραιά, ενώ θα ξεκινήσουν και τα έργα για την κατασκευή της νέας γραμμής 4
  • κατασκευή δικτύου σταθερής τροχιάς (ΤΡΑΜ) – Τον Σεπτέμβρη τίθεται σε λειτουργία η επέκταση προς τον Πειραιά
  • κατασκευή σύγχρονου προαστιακού σιδηροδρόμου
  • επέκταση οδικών αξόνων ταχείας κυκλοφορίας (είναι σε εξέλιξη οι μελέτες για τις επεκτάσεις της Αττικής Οδού)
  • Έργα αποσυμφόρησης του κυκλοφοριακού φόρτου
  • πράσινος δακτύλιος
  • έξυπνη διαχείριση του συστήματος κυκλοφορίας
  • Ενίσχυση της χρήσης των Μέσων Μαζικής Μεταφοράς
  • κατασκευή δικτύου λεωφορειολωρίδων
  • εφαρμογή προγράμματος τηλεματικής για την ενημέρωση των επιβατών στις στάσεις

Μέτρα σχετικά με τον στόλο των οχημάτων

  • ανανέωση του στόλου των ΤΑΞΙ
  • ανανέωση του στόλου των ΕΙΧ αυτοκινήτων και ελαφρών φορτηγών μέσω απόσυρσης οχημάτων παλαιάς τεχνολογίας
  • υπολογισμός τελών κυκλοφορίας με βάση τις εκπομπές CO2
  • τεχνικός έλεγχος κυκλοφορίας οχημάτων

Επίσης, το τελευταίο διάστημα μέσω των δύο θεσμοθετημένων προγραμμάτων: του Εθνικού Σχεδίου για την Ενέργεια και το Κλίμα, καθώς και του Εθνικού Προγράμματος Ελέγχου Ατμοσφαιρικής Ρύπανσης έχουν υιοθετηθεί επιπλέον μέτρα με σημαντικότερο αυτό της προώθησης της ηλεκτροκίνησης μέσω δέσμης συγκεκριμένων θεσμοθετημένων δράσεων.

Συγκεκριμένα: Το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας τον Αύγουστο του 2020 έθεσε σε λειτουργία το πρόγραμμα «Κινούμαι Ηλεκτρικά» ύψους 100 εκατ. ευρώ για το 2020 και το 2021, με σκοπό την παροχή οικονομικών κινήτρων για την αγορά ηλεκτρικών οχημάτων.

Οι επιδοτήσεις προβλέπουν:

  • Φυσικά πρόσωπα: 20% έως 6.000 ευρώ (για αμιγώς ηλεκτρικά)
  • Νομικά πρόσωπα: 15% έως 5.500 ευρώ
  • Δίκυκλα, τρίκυκλα: 20% έως 800 ευρώ
  • Ηλ. ποδήλατα: 20% έως 800 ευρώ

Αποτελέσματα του «Κινούμαι Ηλεκτρικά»:

Από την έναρξη του προγράμματος τον περασμένο Αύγουστο έως σήμερα, έχουν κατατεθεί 13.944 αιτήσεις

  • Με στόχο τα 1.315 οχήματα του ΕΣΕΚ το 2020 ταξινομήθηκαν 2.135 ηλεκτρικά αυτοκίνητα, με μερίδιο στις νέες ταξινομήσεις 2.6%
  • Την πενταετία 2015-2019 ταξινομήθηκαν συνολικά 1.400 ηλεκτρικά αυτοκίνητα
  • Το πρώτο τετράμηνο του 2021 το ποσοστό σε νέες ταξινομήσεις έφτασε στο 5,4%, καλύπτοντας ήδη το 50% του στόχου που έχει τεθεί στο ΕΣΕΚ για τη χρονιά αυτή

Εκτός από το «Κινούμαι Ηλεκτρικά», παρεμβάσεις για την προώθηση της ηλεκτροκίνησης θα χρηματοδοτηθούν και από το Ταμείο Ανάκαμψης. Έχουν δεσμευθεί πόροι ύψους 440 εκατ. ευρώ οι οποίοι θα διατεθούν ως εξής:

  • 220 εκατ. ευρώ για την ενίσχυση μονάδων με σκοπό την κατασκευή ηλεκτρικών δικύκλων και εξαρτημάτων για ηλεκτροκίνητα οχήματα
  • 100 εκατ. ευρώ για τον εξηλεκτρισμό του στόλου των λεωφορείων, σε συνεργασία με το Υπουργείο Υποδομών
  • 80 εκατ. ευρώ για τη χωροθέτηση έως και 10.000 σημείων φόρτισης σε όλη τη χώρα
  • 40 εκατ. ευρώ για την αντικατάσταση έως και 2.000 ταξί με την παροχή οικονομικών κινήτρων (20.000 ευρώ για κάθε ταξί, το οποίο αυξάνεται στις 22.500 ευρώ μαζί με την απόσυρση)

Επιπρόσθετα, το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας έχει δρομολογήσει πρόγραμμα ύψους 30 εκατ. ευρώ που αφορά στην επιχορήγηση δήμων για την προώθηση περιβαλλοντικά φιλικών μέσων μεταφοράς. Η πρωτοβουλία αφορά στην επιχορήγηση δήμων (πλην των μητροπολιτικών) για την ανάπτυξη κοινόχρηστων και δημόσια προσβάσιμων υποδομών για την προώθηση μετακινήσεων με φιλικά προς το περιβάλλον μέσα μεταφοράς, όπως ηλεκτρικά και απλά ποδήλατα, με σκοπό να περιοριστεί η χρήση ΙΧ και να μειωθεί η περιβαλλοντική επιβάρυνση.

Η πρωτοβουλία αυτή προβλέπει, μεταξύ άλλων, τη δημιουργία δικτύου κοινόχρηστων ποδηλάτων (ηλεκτρικών και συμβατικών) και την ανάπτυξη δικτύου κοινόχρηστων φορτιστών ηλεκτρικών αυτοκινήτων. Οι φορτιστές θα εγκατασταθούν κοντά στους σταθμούς μίσθωσης ποδηλάτων και θα επιτρέπουν στους οδηγούς να σταθμεύουν και να φορτίσουν τα ηλεκτρικά αυτοκίνητά τους, προκειμένου να συνεχίσουν τις μετακινήσεις τους εντός της πόλης με κοινόχρηστα ποδήλατα.

Παράλληλα, και προκειμένου να καλυφθεί πλήρως η απαίτηση της Οδηγίας 2008/50/ΕΚ η χώρας μας, μέσω Σύμβασης που έχει υπογραφεί στις 12-3-2021, εκπονεί Επιχειρησιακό Σχέδιο Δράσης για την καταπολέμηση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης στον οικισμό της Αθήνας. Το έργο χρηματοδοτείται μέσω του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Υποδομές Μεταφορών, Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξης 2014-2020» και έχει διάρκεια 12 μήνες.

Για υπερβάσεις διοξειδίου του αζώτου καταδικάσθηκαν το 2019 η Γαλλία σε 12 ζώνες της χώρας και η Γερμανία το 2021 σε 26 ζώνες της χώρας. Επίσης η Ισπανία παραπέμφθηκε τον Ιούνιο του 2019 για υπερβάσεις σε 3 πόλεις και εκκρεμεί η απόφαση του δικαστηρίου.

———————-

ΕΕ: “καμπανάκι”  για την ποιότητα του ατμοσφαιρικού αέρα

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αποστέλλει αιτιολογημένη γνώμη στην Ελλάδα προκειμένου να συμμορφωθεί με τις απαιτήσεις της οδηγίας 2008/50/ΕΚ για την ποιότητα του ατμοσφαιρικού αέρα, καλώντας τη να εξασφαλίζει αξιόπιστες μετρήσεις, να ενημερώνει το κοινό και να δίνει στοιχεία για την ατμοσφαιρική ρύπανση, καθώς και για την αποτελεσματικότητα των μέτρων για την ανάσχεση αυτής της ρύπανσης.

Στη συγκεκριμένη υπόθεση, σύμφωνα με ανακοίνωση της Επιτροπής, «η Ελλάδα δεν γνωστοποίησε στοιχεία για την κατάσταση που επικρατεί στο σύνολο της επικράτειάς της και δεν εξασφάλισε την παροχή στοιχείων σχετικά με τα σημεία όπου εμφανίζονται οι υψηλότερες συγκεντρώσεις διοξειδίου του αζώτου (NO2) στις οποίες είναι πιθανόν να εκτίθεται ο πληθυσμός». Αυτό οφείλεται, τονίζει η Επιτροπή, «στην εσφαλμένη τοποθεσία και ανεπάρκεια των σημείων δειγματοληψίας σε ορισμένους οικισμούς».

Η Ελλάδα, σύμφωνα με το ίδιο κείμενο, «έλαβε επίσης ανεπαρκή μέτρα για την όσο το δυνατόν συντομότερη μείωση της ρύπανσης από NO2 στην Αθήνα, η οποία υπερβαíνει το ανώτατο όριο από το 2010».

Τον Ιανουάριο του 2019 απεστάλη προειδοποιητική επιστολή. Δεδομένου ότι η εν λόγω χώρα εξακολουθεί να μην έχει συμμορφωθεί με τις υποχρεώσεις της, η Επιτροπή αποστέλλει πλέον αιτιολογημένη γνώμη.

Η Ελλάδα έχει προθεσμία δύο μηνών για να απαντήσει και να λάβει τα αναγκαία μέτρα για την ορθή λειτουργία του συστήματος παρακολούθησης της ατμοσφαιρικής ρύπανσης, διαφορετικά η Επιτροπή μπορεί να παραπέμψει την υπόθεση στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Προειδοποιητική επιστολή σε Ρουμανία, Ελλάδα και Μάλτα

Παράλληλα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αποστέλλει προειδοποιητική επιστολή προς τη Ρουμανία, την Ελλάδα και τη Μάλτα προκειμένου να εγκρίνουν τα πρώτα εθνικά τους προγράμματα ελέγχου της ατμοσφαιρικής ρύπανσης και να τα κοινοποιήσουν στην Επιτροπή, όπως απαιτείται βάσει της οδηγίας (ΕΕ) 2016/2284 σχετικά με τη μείωση των εθνικών εκπομπών ορισμένων ατμοσφαιρικών ρύπων.

Τα κράτη μέλη όφειλαν να υποβάλουν στην Επιτροπή το πρώτο εθνικό τους πρόγραμμα ελέγχου της ατμοσφαιρικής ρύπανσης έως την 1η Απριλίου 2019.

Προς το παρόν, και παρά τις προηγούμενες υπενθυμίσεις, σημειώνεται στο κείμενο της Επιτροπής η Ελλάδα, η Μάλτα και η Ρουμανία δεν έχουν εκπληρώσει τις υποχρεώσεις τους. Για τον λόγο αυτό, η Επιτροπή αποφάσισε να αποστείλει προειδοποιητική επιστολή, δίνοντας στις εν λόγω χώρες προθεσμία δύο μηνών για να απαντήσουν, να εγκρίνουν και να κοινοποιήσουν τα προγράμματά τους. Διαφορετικά, η Επιτροπή μπορεί να αποφασίσει να αποστείλει αιτιολογημένη γνώμη στις ρουμανικές, τις ελληνικές και τις μαλτεζικές αρχές.

—————-

Η Ελλάδα στο ευρωδικαστήριο, λόγω της κακής ποιότητας του αέρα

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αποφάσισε να παραπέμψει την Ελλάδα στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, λόγω της κακής ποιότητας του αέρα, που οφείλεται στα υψηλά επίπεδα διοξειδίου του αζώτου (NO2).

Σε ανακοίνωση της ΕΕ επισημαίνοντας την παράβαση για την οποία κάθεται στο σκαμνί του ευρωδικαστηρίου, η ελληνική κυβέρνηση και το υπουργείθο Περιβάλλοντος και Ενέργειας αναφέρεται  ότι: ” Όταν σημειώνεται υπέρβαση των οριακών τιμών που καθορίζονται από την ενωσιακή νομοθεσία για την ποιότητα του ατμοσφαιρικού αέρα (οδηγία 2008/50/ΕΚ), τα κράτη μέλη υποχρεούνται να εγκρίνουν σχέδια για την ποιότητα του αέρα και να διασφαλίσουν τη λήψη των κατάλληλων μέτρων, ώστε η περίοδος υπέρβασης να είναι όσο το δυνατόν συντομότερη”.

Η Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία και το σχέδιο δράσης για μηδενική ρύπανση δίνουν έμφαση στη σημασία που έχει η μείωση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης, η οποία συγκαταλέγεται στους βασικούς παράγοντες που επηρεάζουν δυσμενώς την ανθρώπινη υγεία. Η πλήρης εφαρμογή των προτύπων ποιότητας του αέρα που κατοχυρώνονται στη νομοθεσία της ΕΕ έχει καίρια σημασία για την αποτελεσματική προστασία της ανθρώπινης υγείας και τη διαφύλαξη του φυσικού περιβάλλοντος.

Το διοξείδιο του αζώτου (NO2) εκπέμπεται κυρίως από ανθρώπινες δραστηριότητες, όπως η οδική κυκλοφορία —ιδίως των πετρελαιοκίνητων οχημάτων— και η βιομηχανία. Η συγκεκριμένη μορφή ρύπανσης προκαλεί σοβαρές ασθένειες, όπως άσθμα και μειωμένη πνευμονική λειτουργία.

Η Ελλάδα καταγράφει συνεχώς και σταθερά υπέρβαση της ετήσιας οριακής τιμής NO2 στην Αθήνα. Επίσης, δεν έλαβε τα κατάλληλα μέτρα ώστε η περίοδος υπέρβασης να είναι όσο το δυνατόν συντομότερη. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή θεωρεί ότι οι προσπάθειες που έχουν καταβάλει μέχρι σήμερα οι ελληνικές αρχές δεν ήταν ικανοποιητικές και επαρκείς και, επομένως, παραπέμπει την Ελλάδα στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ιστορικό

Βάσει της αρχής της επικουρικότητας, η νομοθεσία της ΕΕ για τον ατμοσφαιρικό αέρα αφήνει στα κράτη μέλη την ευχέρεια να επιλέξουν τα μέσα για τη συμμόρφωση με τις οριακές τιμές που καθορίζονται στην ενωσιακή νομοθεσία. Παρά την υποχρέωση των κρατών μελών να εξασφαλίζουν καλή ποιότητα του αέρα για τους πολίτες τους, η ατμοσφαιρική ρύπανση εξακολουθεί να αποτελεί πρόβλημα σε πολλά μέρη, ενώ η κατάσταση είναι ιδιαίτερα σοβαρή στις αστικές περιοχές.

Η ατμοσφαιρική ρύπανση εξακολουθεί να αποτελεί στην ΕΕ το κυριότερο πρόβλημα υγείας που οφείλεται στο περιβάλλον. Σύμφωνα με εκτιμήσεις του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Περιβάλλοντος, κάθε χρόνο περίπου 400.000 πρώιμοι θάνατοι στην ΕΕ μπορούν να αποδοθούν στην ατμοσφαιρική ρύπανση. Η συγκεκριμένη μορφή ρύπανσης προκαλεί σοβαρές ασθένειες, όπως άσθμα, καρδιαγγειακά προβλήματα και καρκίνο των πνευμόνων.

———————-

ΕΕ:  Νέες προειδοποιήσεις στην Ελλάδα για περιβάλλον και ενέργεια

Προειδοποιητικές επιστολές έλαβε η Αθήνα από τις Βρυξέλλες, που δρομολογούν  μέτρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης  εις βάρος της Ελλάδας,  για καθυστερήσεις εφαρμογής της κοινοτικής νομοθεσίας  σε πέντε συγκεκριμένους τομείς, οι οποίοι αφορούν σε:

  • μεταφορά της οδηγίας για την ενεργειακή απόδοση στο εθνικό δίκαιο
  • μέτρα κατά της ατμοσφαιρικής ρύπανσης
  • κανόνες για την ασφάλιση των αυτοκινήτων.
  • προστασία των δεδομένων
  • στον κανονισμό γα τα ζώα και τα φυτά που εγκαθίστανται σε περιοχές εκτός του φυσικού τους πεδίου

Ειδικότερα:

Μεταφορά της οδηγίας για την ενεργειακή απόδοση στο εθνικό δίκαιο

Προειδοποιητική επιστολή στην Ελλάδα και σε 14 ακόμα χώρες ζητώντας επισήμως την ορθή μεταφορά της οδηγίας για την ενεργειακή απόδοση στο εθνικό τους δίκαιο απέστειλε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Σύμφωνα με την Επιτροπή, η εν λόγω οδηγία του 2012 θεσπίζει κοινό πλαίσιο μέτρων για την προώθηση της ενεργειακής απόδοσης εντός της ΕΕ, με σκοπό να εξασφαλιστεί η επίτευξη του στόχου της ΕΕ για βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης κατά 20% έως το 2020 και να δρομολογηθούν περαιτέρω βελτιώσεις της ενεργειακής απόδοσης και μετά το συγκεκριμένο έτος. Βάσει της οδηγίας, όλες οι χώρες της ΕΕ υποχρεούνται να χρησιμοποιούν την ενέργεια πιο αποδοτικά σε κάθε στάδιο της ενεργειακής αλυσίδας, από την παραγωγή έως την τελική κατανάλωση. Τα κράτη μέλη έχουν πλέον προθεσμία δύο μηνών για να απαντήσουν στα επιχειρήματα της Επιτροπής. Εάν δεν λάβουν μέτρα εντός αυτών των δύο μηνών, η Επιτροπή μπορεί να στείλει αιτιολογημένη γνώμη στις αρχές των εν λόγω κρατών.

Μέτρα κατά της ατμοσφαιρικής ρύπανσης

Να λάβει μέτρα κατά της ατμοσφαιρικής ρύπανσης, στο πλαίσιο της εφαρμογής των ενωσιακών κανόνων σχετικά με τον καθαρό αέρα, καλεί την Ελλάδα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Η νομοθεσία της ΕΕ καθορίζει οριακές τιμές για τους ατμοσφαιρικούς ρύπους, συμπεριλαμβανομένου του διοξειδίου του αζώτου (NO2), προκειμένου να εξασφαλιστεί η καλή ποιότητα του αέρα και η προστασία της δημόσιας υγείας.

Σε περίπτωση υπέρβασης των εν λόγω οριακών τιμών, τα κράτη μέλη υποχρεούνται να εξασφαλίσουν ότι θα εφαρμόζονται σχέδια για την ποιότητα του αέρα, τα οποία θα προβλέπουν κατάλληλα μέτρα που θα θέτουν τέρμα στις υπερβάσεις το συντομότερο δυνατόν. Από το 2010 τα επίπεδα του διοξειδίου του αζώτου στον οικισμό της Αθήνας υπερβαίνουν τις οριακές τιμές που καθορίζονται στην Οδηγία.

Ωστόσο, σύμφωνα με την Επιτροπή, η Ελλάδα δεν εξασφάλισε τη συμμόρφωσή της με την ετήσια οριακή τιμή για το NO2 στην Αθήνα για την περίοδο 2010-2014, ούτε κατήρτισε σχέδιο για την ποιότητα του αέρα, το οποίο να προσδιορίζει τα αναγκαία μέτρα που θα εξασφαλίσουν ότι η περίοδος υπέρβασης θα είναι όσο το δυνατόν συντομότερη. Επιπλέον, η Ελλάδα δεν δημιούργησε κατάλληλα σημεία δειγματοληψίας στην περιοχή της Θεσσαλονίκης για να εξασφαλίσει την ορθή παρακολούθηση των συγκεντρώσεων NO2. Τέλος, δεν υπέβαλε επίσης πλήρη έκθεση για την ποιότητα του αέρα, όπως απαιτείται από σχετική απόφαση της Επιτροπής. Ως εκ τούτου, επειδή η Ελλάδα δεν έχει συμμορφωθεί ακόμη με όλες αυτές τις υποχρεώσεις της, η Επιτροπή αποστέλλει προειδοποιητική επιστολή. Η Ελλάδα έχει προθεσμία δύο μηνών για να απαντήσει στις ανησυχίες που εξέφρασε η Κομισιόν, διαφορετικά η Επιτροπή μπορεί να αποφασίσει να αποστείλει αιτιολογημένη γνώμη.

Για την ασφάλιση των αυτοκινήτων 

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή καλεί την Ελλάδα να συμμορφωθεί με τους κανόνες της ΕΕ σε ό,τι αφορά την ασφάλιση των αυτοκινήτων. Συγκεκριμένα, η Επιτροπή έστειλε προειδοποιητική επιστολή στην Ελλάδα σχετικά με διάταξη του ελληνικού νόμου για την ασφάλιση των αυτοκινήτων.

Έπειτα από διενέργεια αξιολόγησης, η Επιτροπή εκτιμά ότι οι ισχύουσες εθνικές διατάξεις καθιστούν δυνατή την άρνηση της αποζημίωσης προσώπων, τα οποία είναι ασφαλισμένοι, νόμιμοι εκπρόσωποι του νομικού προσώπου που έχει στην κατοχή του το όχημα ή σύζυγοι των κατόχων ασφαλιστήριων συμβολαίων και των συγγενών τους. Σύμφωνα με την Επιτροπή, η σχετική διάταξη της ελληνικής νομοθεσίας -η οποία δεν επιτρέπει, σε περίπτωση ατυχήματος, ο ιδιοκτήτης οχήματος να λάβει αποζημίωση, ακόμα και αν ο ιδιοκτήτης δεν είναι ο οδηγός- αντιβαίνει στο ενωσιακό Δίκαιο σχετικά με την ασφάλιση της αστικής ευθύνης που προκύπτει από την κυκλοφορία αυτοκινήτων-οχημάτων (Οδηγία της ΕΕ για την ασφάλιση αυτοκινήτων). Ως εκ τούτου, η Επιτροπή καλεί τις ελληνικές Αρχές να διευκρινίσουν τα εθνικά τους μέτρα για την εφαρμογή της εν λόγω Οδηγίας στην Ελλάδα. Εάν η Ελλάδα δεν λάβει μέτρα εντός των επόμενων δύο μηνών, η Επιτροπή μπορεί να αποστείλει αιτιολογημένη γνώμη για το συγκεκριμένο ζήτημα.

Προστασία των δεδομένων στο πλαίσιο της επιβολής του νόμου 

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κάλεσε την Ελλάδα και άλλα έξι κράτη-μέλη να μεταφέρουν την οδηγία «για την προστασία των δεδομένων στο πλαίσιο της επιβολής του νόμου».

Για το θέμα η Επιτροπή έχει στείλει αιτιολογημένες γνώμες σε Βουλγαρία, Ελλάδα, Ισπανία, Κάτω Χώρες, Κύπρο, Λετονία και Σλοβενία.

Η Ελλάδα και τα υπόλοιπα κράτη μέλη όφειλαν, σύμφωνα με την Επιτροπή, να είχαν μεταφέρει την οδηγία στο εθνικό τους δίκαιο έως τις 6 Μαΐου 2018. Η οδηγία προστατεύει το θεμελιώδες δικαίωμα των πολιτών στην προστασία των δεδομένων, όταν οι αρχές επιβολής της ποινικής νομοθεσίας χρησιμοποιούν δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα για σκοπούς επιβολής του νόμου.

«Οι ενωσιακοί κανόνες εξασφαλίζουν ότι τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα των θυμάτων, των μαρτύρων και των υπόπτων αξιόποινων πράξεων, προστατεύονται δεόντως. Η θέσπιση παρόμοιων προτύπων προστασίας των δεδομένων διευκολύνει την ανταλλαγή δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα στο πλαίσιο της διασυνοριακής συνεργασίας για την καταπολέμηση του εγκλήματος και της τρομοκρατίας», επισημαίνει η Επιτροπή.

Και οι επτά χώρες έχουν προθεσμία δύο μηνών για να απαντήσουν και να λάβουν τα απαιτούμενα μέτρα. Διαφορετικά, οι υποθέσεις μπορεί να παραπεμφθούν στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Κανονισμός γα τα ζώα και τα φυτά

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή καλεί την Ελλάδα και άλλες οκτώ χώρες να εντείνουν τη μεταφορά του ενωσιακού κανονισμού για τα χωροκατακτητικά ξένα είδη. Τα χωροκατακτητικά ξένα είδη είναι φυτά και ζώα που εγκαθίστανται σε περιοχές εκτός του φυσικού τους πεδίου, εξαπλωνόμενα με ταχείς ρυθμούς και εξοστρακίζοντας τα αυτόχθονα είδη, με σοβαρές οικονομικές και περιβαλλοντικές επιπτώσεις.

Σύμφωνα με την Επιτροπή, μετά την έναρξη ισχύος του κανονισμού την 1η Ιανουαρίου 2015, τα κράτη μέλη όφειλαν να θεσπίσουν αποτρεπτικές κυρώσεις και τα κράτη μέλη με εξόχως απόκεντρες περιοχές όφειλαν να καταρτίσουν ειδικούς καταλόγους χωροκατακτητικών ξένων ειδών για τις εν λόγω περιοχές και να ενημερώσουν σχετικά την Επιτροπή. Τα εν λόγω κράτη μέλη, μεταξύ των οπίων και η Ελλάδα, δεν έχουν ενημερώσει την Επιτροπή σχετικά με τις κυρώσεις τους ή τους καταλόγους χωροκατακτητικών ξένων ειδών για τις εξόχως απόκεντρες περιοχές, ή και τα δύο. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή αποφάσισε να αποστείλει σε καθένα από αυτά προειδοποιητική επιστολή, δίνοντάς τους προθεσμία δύο μηνών για να απαντήσουν. Διαφορετικά, η Επιτροπή μπορεί να αποφασίσει να αποστείλει αιτιολογημένη γνώμη.

—————–

Ε.Ε: εγκαλεί την Ελλάδα για ατμοσφαιρική ρύπανση

Υπόλογη στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο κινδυνεύει να βρεθεί η Ελλάδα, αν δεν ενσωματώσει ευρωπαϊκή οδηγία για  τη μείωση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης από διοξείδιο του θείου, οξείδιο του αζώτου και σκόνη, που εκλύεται στην ατμόσφαιρα  από μεσαίου μεγέθους μονάδες καύσης.

Χρονικό περιθώριο δύο μηνών έχει Ελλάδα να απαντήσει στην Κομισιόν όσον αφορά  τις ενέργειες της για την ενσωμάτωση στο εθνικό της δίκαιο  της ευρωπαϊκής οδηγίας ΕΕ 2015/2193 για τον περιορισμό των εκπομπών ορισμένων ρύπων στην ατμόσφαιρα από μεσαίου μεγέθους μονάδες καύσης. Στην περίπτωση που δεν τον πράξει, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα προχωρήσει στην έκδοση «Αιτιολογημένης Γνώμης», κι αν η χώρα βρεθεί ανέτοιμη ως προς τις υποχρεώσεις συμμόρφωσής της με το ενωσιακό δίκαιο, ανοίγει η πόρτα του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου .

Ευρύ φάσμα

Η προαναφερθείσα οδηγία αποσκοπεί στη μείωση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης με τον καθορισμό οριακών τιμών εκπομπών για μεσαίου μεγέθους μονάδες καύσης Οι μονάδες αυτές χρησιμοποιούνται σε ευρύ φάσμα εφαρμογών, συμπεριλαμβανομένων της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, της παροχής θέρμανσης και ψύξης για οικιακή χρήση και της παροχής θερμότητας ή ατμού για βιομηχανικές διεργασίες. Αποτελούν σημαντική πηγή ατμοσφαιρικής ρύπανσης με διοξείδιο του θείου, οξείδιο του αζώτου και σκόνη.

Προειδοποιητική Επιστολή

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή με προειδοποιητική επιστολή που απέστειλε στην Ελλάδα, ζητά να εφαρμόσει την προαναφερθείσα   ευρωπαϊκή οδηγία για τη μείωση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης. Την ίδια υποχρέωση έχουν ακόμη η Κύπρος, η Αυστρία και η Γαλλία, οι οποίες επίσης εγκαλούνται από την Κομισιόν. Συγκεκριμένα, η Επιτροπή ζητά από την Ελλάδα και από άλλες τρεις χώρες (Κύπρο, Αυστρία και Γαλλία), να ενσωματώσουν στο εθνικό τους δίκαιο την οδηγία για τον περιορισμό των εκπομπών ορισμένων ρύπων στην ατμόσφαιρα από μεσαίου μεγέθους μονάδες καύσης (οδηγία ΕΕ 2015/2193). με διοξείδιο του θείου, οξείδιο του αζώτου και σκόνη.

Αιτιολογημένη Γνώμη

«Η Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία, με τη φιλοδοξία της για μηδενική ρύπανση, δίνει έμφαση στη μείωση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης, η οποία συγκαταλέγεται στους βασικούς παράγοντες που επηρεάζουν δυσμενώς την ανθρώπινη υγεία. Η Ελλάδα, όπως και η Κύπρος, η Αυστρία και η Γαλλία δεν έχουν μεταφέρει ορθά την εν λόγω οδηγία στο εθνικό τους δίκαιο», αναφέρει σε σχετική ανακοίνωσή της η Κομισιόν. Και προσθέτει: «Καθένα από τα εν λόγω κράτη μέλη έχει πλέον προθεσμία δύο μηνών για να απαντήσει στην επιστολή και να άρει τις ελλείψεις που επισημάνθηκαν από την Επιτροπή. Διαφορετικά, η Επιτροπή μπορεί να αποφασίσει να εκδώσει αιτιολογημένη γνώμη»,

Τα  στάδια στη διαδικασία παράβασης

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, στην τακτική δέσμη αποφάσεων για υποθέσεις παράβασης, κινεί νομική διαδικασία κατά των κρατών μελών που δεν συμμορφώνονται με τις υποχρεώσεις που απορρέουν από το Ενωσιακό Δίκαιο.  Η  αναφορά με τη δέσμη των παραβάσεων διακρίνεται σε δέκα τομείς πολιτικής. Η διαδικασία παράβασης αρχίζει με ένα αίτημα παροχής πληροφοριών («προειδοποιητική επιστολή») από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή προς το σχετικό κράτος μέλος, στο οποίο πρέπει να δοθεί απάντηση εντός συγκεκριμένης προθεσμίας, συνήθως δύο μηνών.

Αν η Επιτροπή δεν μείνει ικανοποιημένη από τις πληροφορίες και καταλήξει στο συμπέρασμα ότι το συγκεκριμένο κράτος μέλος έχει παραβεί υποχρέωση που υπέχει βάσει του δικαίου της ΕΕ, μπορεί τότε να απευθύνει επίσημο αίτημα συμμόρφωσης με το δίκαιο της ΕΕ («αιτιολογημένη γνώμη»), καλώντας το κράτος μέλος να την ενημερώσει για τα μέτρα που έλαβε για να συμμορφωθεί εντός συγκεκριμένης προθεσμίας, συνήθως δύο μηνών. Αν ένα κράτος μέλος παραλείψει να εξασφαλίσει τη συμμόρφωση με το δίκαιο της ΕΕ, η Επιτροπή μπορεί να αποφασίσει να παραπέμψει το εν λόγω κράτος μέλος στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο.

Πηγή: ecopress.gr

Μοιραστείτε το:
Tagged